ວັນພະຫັດ ທີ 17 ມິຖຸນາ 2021

ການກະທຳຜິດດ້ວຍສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ມີຄວາມຜິດ ຫຼື ບໍ່ມີຄວາມຜິດ?

ການກະທຳຜິດດ້ວຍສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ມີຄວາມຜິດ ຫຼື ບໍ່ມີຄວາມຜິດ?
S! Muan

ສະໜັບສະໜູນເນື້ອຫາ

ປະມວນອາຍາ ສະບັບເລກທີ 26/ສພຊ, ລົງວັນທີ 17 ພຶດສະພາ 2017 ມາດຕາ 37 ກໍານົດວ່າ "ສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ແມ່ນ ການກະທໍາດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນຂອງບຸກຄົນໃດໜຶ່ງ ເພື່ອຫຼີກເວັ້ນໄພອັນຕະລາຍ ທີ່ຂົ່ມຂູ່ຜົນປະໂຫຍດຂອງລັດ ຫຼື ຂອງສັງຄົມ, ຊີວິດ, ສຸຂະພາບ, ສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທໍາຂອງຕົນເອງ ຫຼື ຂອງບຸກຄົນອື່ນ ແລະ ເມື່ອໄພອັນຕະລາຍດັ່ງກ່າວ ຫາກບໍ່ສາມາດຫຼີກເວັ້ນໄດ້ ດ້ວຍວິທີອື່ນ ແລະ ບໍ່ເກີດຈາກການກະທໍາຂອງຕົນເອງ ແຕ່ຜົນເສຍຫາຍທີ່ເກີດຈາກການກະທໍານັ້ນ ຕ້ອງໜ້ອຍກວ່າຜົນເສຍຫາຍທີ່ຈະເກີດຂຶ້ນຈາກໄພອັນຕະລາຍ". 

ການກໍານົດໃຫ້ສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ແມ່ນ ໜຶ່ງໃນສາເຫດທີ່ພາໃຫ້ພົ້ນຈາກຄວາມຮັບຜິດຊອບທາງອາຍາບໍ່ແມ່ນເລື່ອງໃໝ່ ແຕ່ໄດ້ມີການຄົ້ນຄວ້າ, ພິຈາລະນາໄວ້ເປັນເວລາດົນນານມາແລ້ວ. ໃນທາງກົດໝາຍ ລັກສະນະຂອງການກະທໍາຜິດດ້ວຍສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ໝາຍເຖິງ ການກະທໍາຜິດ ເພື່ອຫຼີກເວັ້ນໄພອັນຕະລາຍໃດໜຶ່ງ ທີ່ຈະເກີດຂຶ້ນ. ສາເຫດຕົ້ນຕໍ ທີ່ເຮັດໃຫ້ບຸກຄົນໃດໜຶ່ງກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ ກໍະເພາະວ່າ ໂດຍທໍາມະຊາດແລ້ວ ມະນຸດທຸກຄົນ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ຮັກຊີວິດ ແລະ ສຸຂະພາບຂອງຕົນ ລວມທັງຕ້ອງການປົກປ້ອງສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທໍາຂອງຕົນ, ສະນັ້ນ ເມື່ອມີໄພອັນຕະລາຍໃດໜຶ່ງທີ່ຈະເກີດຂຶ້ນ ບໍ່ວ່າຈະເກີດຂຶ້ນຕໍ່ ຊີວິດ, ສຸຂະພາບ, ສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທໍາຂອງຕົນ ມະນຸດຄົນນັ້ນຕ້ອງຍອມເຮັດທຸກຢ່າງ ເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກໄພອັນຕະລາຍດັ່ງກ່າວ. ການກະທໍາຂອງມະນຸດ ເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກໄພອັນຕະລາຍ ບໍ່ວ່າຈະເກີດຂຶ້ນດ້ວຍການກະທໍາຂອງມະນຸດດ້ວຍກັນເອງ ຫຼື ໄພອັນຕະລາຍ ທີ່ເກີດຂຶ້ນຈາກທໍາມະຊາດ ຖ້າຫາກວ່າໄດ້ກະທໍາລົງໄປແລ້ວ ບໍ່ໄປແຕະຕ້ອງສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດຂອງ ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງອື່ນ ກໍບໍ່ມີບັນຫາຫຍັງ. ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ການກະທໍາເພື່ອໃຫ້ພົ້ນຈາກໄພອັນຕະລາຍນັ້ນ ເປັນການກະທໍາຜິດ ທີ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດຜົນເສຍຫາຍຕໍ່ຜົນປະໂຫຍດຂອງລັດ ຫຼື ຂອງສັງຄົມ, ຊີວິດ, ສຸຂະພາບ, ສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທໍາຂອງຕົນເອງ ຫຼື ຂອງບຸກຄົນອື່ນ ກໍຖືວ່າເປັນການກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ. 

ຫຼັກການທາງດ້ານການກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ ຫຼື ສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນ ມີພື້ນຖານມາຈາກຄໍາສຸພາສິດທາງດ້ານກົດໝາຍ ໃນພາສາລາແຕັງ ທີ່ວ່າ "ການກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ ຖືວ່າບໍ່ຜິດກົດໝາຍ". ນັກກົດໝາຍຂອງປະເທດອັງກິດຍອມຮັບວ່າ ໃນທາງກົດໝາຍ ຈະມີກໍລະນີທີ່ເກີດຂຶ້ນ ຊຶ່ງມະນຸດອາດຈະກະທໍາ ໂດຍລະເມີດບົດບັນຍັດຂອງກົດໝາຍ ແຕ່ການກະທໍານັ້ນ ບໍ່ແມ່ນການກະທໍາຜິດກົດໝາຍ ແລະ ການລະເມີດບົດບັນຍັດຂອງກົດໝາຍດັ່ງກ່າວ ຜູ້ລະເມີດ ກໍບໍ່ຕ້ອງຮັບໂທດຕາມກົດໝາຍ ຊຶ່ງເປັນກໍລະນີທີ່ກົດໝາຍຍອມໃຫ້ກະທໍາ ໂດຍລະເມີດບົດບັນຍັດຂອງກົດໝາຍໄດ້ ໂດຍຖືວ່າການລະເມີດກົດໝາຍນັ້ນ ບໍ່ຂັດກັບກົດໝາຍ. ນອກຈາກນັ້ນ, ກໍລະນີໃດຈະຖືວ່າເປັນສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນນັ້ນ ບໍ່ສາມາດກໍານົດເປັນຫຼັກການຕາຍຕົວໄດ້ ແຕ່ສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນສ້າງກົດໝາຍຂຶ້ນມາ ໝາຍຄວາມວ່າ ເມື່ອເກີດມີສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນຂຶ້ນມາ ສະພາວະທີ່ຈໍາເປັນນັ້ນ ກໍເຂົ້າມາແທນທີ່ກົດໝາຍນັ້ນເອງ. 

ເຫດຜົນທີ່ກົດໝາຍຍົກເວັ້ນໂທດໃຫ້ແກ່ຜູ້ກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ ກໍເນື່ອງມາຈາກການກະທໍາຜິດດັ່ງກ່າວ ເປັນສິ່ງທີ່ບໍ່ສາມາດຫຼີກເວັ້ນໄດ້ ແລະ ຜູ້ກະທໍາຜິດດ້ວຍຄວາມຈໍາເປັນ ບໍ່ໄດ້ມີເຈດຕະນາຮ້າຍ ແຕ່ສາເຫດທີ່ຕົນເອງກະທໍາຜິດ ກໍເພື່ອຫຼີກເວັ້ນໄພອັນຕະລາຍ ທີ່ຂົ່ມຂູ່ຜົນປະໂຫຍດຂອງລັດ ຫຼື ຂອງສັງຄົມ, ຊີວິດ, ສຸຂະພາບ, ສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດອັນຊອບທໍາຂອງຕົນເອງ ຫຼື ຂອງບຸກຄົນອື່ນ. ຖ້າຜູ້ໃດຕົກຢູ່ໃນສະພາວະດັ່ງກ່າວ ກໍຕ້ອງເລືອກກະທໍາຜິດເຊັ່ນດຽວກັນ ໂດຍເອົາຕົນເອງໃຫ້ຫຼຸດພົ້ນຈາກໄພອັນຕະລາຍໄວ້ກ່ອນ ສ່ວນໂທດທາງກົດໝາຍເປັນເລື່ອງຕາມຫຼັງ ເພາະວ່າໃນທ່າມກາງໄພອັນຕະລາຍ ມະນຸດທຸກຄົນຍ່ອມບໍ່ຄິດເຖິງກົດໝາຍ.  


ບົດໂດຍ: ວິລະວົງ ຍຸບົນພາກ

ພາບ: Saneej Kallingal / unsplash

ອ້າງອີງ: 

  • ປະມວນກົດໝາຍອາຍາ ສະບັບເລກທີ 26/ສພຊ, ລົງວັນທີ 17 ພຶດສະພາ 2017;
  • ກຸສຸມາ ຈິນດາທິບ, ຄວາມຈໍາເປັນທີ່ກົດໝາຍຍອມຮັບ, ວິທະຍານິພົນປະລິນຍາໂທນິຕິສາດ, ຄະນະນິຕິສາດ, ມະຫາວິທະຍາໄລທໍາມະສາດ, 1988. 
Advertisement Replay Ad
ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 14 ມິຖຸນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 14 ມິຖຸນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 10 ມິຖຸນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 10 ມິຖຸນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 7 ມິຖຸນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 7 ມິຖຸນາ 2021

ຜົນການວິໄຈພົບ ອາຍຸໄຂສູງສຸດຂອງມະນຸດອາດສູງເຖິງ 150 ປີ

ຜົນການວິໄຈພົບ ອາຍຸໄຂສູງສຸດຂອງມະນຸດອາດສູງເຖິງ 150 ປີ

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 31 ພຶດສະພາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 31 ພຶດສະພາ 2021

ໄວຣັສສາຍພັນໃໝ່ເກີດຂຶ້ນໄດ້ແນວໃດ? ແລະ ເຮັດແນວໃດຈຶ່ງຈະຢຸດການກາຍພັນໄດ້?

ໄວຣັສສາຍພັນໃໝ່ເກີດຂຶ້ນໄດ້ແນວໃດ? ແລະ ເຮັດແນວໃດຈຶ່ງຈະຢຸດການກາຍພັນໄດ້?

Sexual Harassment: ມຸກຕະຫຼົກທາງເພດສ້າງສຽງຫົວໃດ! ແຕ່ເຮົາຄວນຍອມຮັບ ຫຼື ບໍ່?

Sexual Harassment: ມຸກຕະຫຼົກທາງເພດສ້າງສຽງຫົວໃດ! ແຕ່ເຮົາຄວນຍອມຮັບ ຫຼື ບໍ່?

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 27 ພຶດສະພາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 27 ພຶດສະພາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 26 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 26 ເມສາ 2021

ປະຫວັດການເຄື່ອນໄຫວຂອງ 65 ກໍລະນີຕິດເຊື້ອໂຄວິດ-19 ຢັ້ງຢືນໃໝ່ ປະຈຳວັນທີ 23 ເມສາ 2021

ປະຫວັດການເຄື່ອນໄຫວຂອງ 65 ກໍລະນີຕິດເຊື້ອໂຄວິດ-19 ຢັ້ງຢືນໃໝ່ ປະຈຳວັນທີ 23 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 22 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 22 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 8 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 8 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 5 ເມສາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 5 ເມສາ 2021

ສຳນັກງານສົ່ງເສີມການຄ້າໃນຕ່າງປະເທດ ໜຸນ SME ເຈລະຈາຈັບຄູ່ຜູ້ຈຳໜ່າຍໃນລາວ ສ້າງເຄືອຂ່າຍຂະຫຍາຍການຄ້າ

ສຳນັກງານສົ່ງເສີມການຄ້າໃນຕ່າງປະເທດ ໜຸນ SME ເຈລະຈາຈັບຄູ່ຜູ້ຈຳໜ່າຍໃນລາວ ສ້າງເຄືອຂ່າຍຂະຫຍາຍການຄ້າ

ແອສຕຣາເຊເນກາ ຢືນຢັນ ບໍ່ພົບຫຼັກຖານຄວາມສ່ຽງພາວະເລືອດກ້າມຈາກການໃຊ້ວັກຊີນ

ແອສຕຣາເຊເນກາ ຢືນຢັນ ບໍ່ພົບຫຼັກຖານຄວາມສ່ຽງພາວະເລືອດກ້າມຈາກການໃຊ້ວັກຊີນ

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 29 ມີນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 29 ມີນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 25 ມີນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 25 ມີນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 22 ມີນາ 2021

ອອກແລ້ວເດີ້! ຜົນຫວຍລາວງວດວັນທີ 22 ມີນາ 2021

ກອງປະຊຸມຄັ້ງປະຖົມມະລືກຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ ຈະເກີດຫຍັງຂຶ້ນແດ່? ມີຫຍັງແດ່ທີ່ເຮົາຄວນຕ້ອງຮູ້?

ກອງປະຊຸມຄັ້ງປະຖົມມະລືກຂອງສະພາແຫ່ງຊາດ ຈະເກີດຫຍັງຂຶ້ນແດ່? ມີຫຍັງແດ່ທີ່ເຮົາຄວນຕ້ອງຮູ້?

ຫຼາຍຊາດໃຫຍ່ໃນເອີຣົບໂຈະການໃຫ້ວັກຊີນ "ແອສຕຣາເຊເນກາ" ຫຼັງພົບພາວະເລືອດກ້າມໃນຜູ້ຮັບວັກຊີນ

ຫຼາຍຊາດໃຫຍ່ໃນເອີຣົບໂຈະການໃຫ້ວັກຊີນ "ແອສຕຣາເຊເນກາ" ຫຼັງພົບພາວະເລືອດກ້າມໃນຜູ້ຮັບວັກຊີນ

ສົ່ງອີເມວຫາໝູ່

ສົ່ງໃຫ້ໝູ່ຫຼາຍຄົນ “,” (ສົ່ງພ້ອມກັນຫຼາຍສຸດ 50 ອີເມວ)

ສົ່ງອີເມວ