ວັນເສົາ ທີ 4 ກໍລະກົດ 2020

ໂຄວິດ-19 ມີຜົນກະທົບແນວໃດ ຕໍ່ການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ?

ໂຄວິດ-19 ມີຜົນກະທົບແນວໃດ ຕໍ່ການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ?
S! Muan

ສະໜັບສະໜູນເນື້ອຫາ

ການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ (Climate Change) ແມ່ນສະພາວະການປ່ຽນແປງອຸນຫະພູມສະເລ່ຍເທິງຜິວໂລກທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນເກີນເກນປົກກະຕິ ໃນໄລຍະຍາວ ຊຶ່ງເກີດມາຈາກການກະທໍາຂອງມະນຸດ ໂດຍທາງກົງ ຫຼື ທາງອ້ອມ ຫຼື ເກີດຈາກທໍາມະຊາດ ທີ່ເຮັດໃຫ້ອົງປະກອບຂອງຊັ້ນບັນຍາກາດປ່ຽນແປງ. ສາຍເຫດຕົ້ນຕໍຂອງການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ ແມ່ນເກີດຈາກການປ່ຽນອາຍພິດເຮືອນແກ້ວ ເປັນຕົ້ນແມ່ນ ຄາບອນໄດອັອກຊາຍ (CO2), ມີເທນ (CH4) ແລະ ໄນເຕຼດອັອກໄຊ (N2O) ເຮັດໃຫ້ເກີດປາກົດການ ເຊິ່ງເອີ້ນວ່າ ປາກົດການເຮືອນແກ້ວ (Greenhouse Effect) ນັ້ນເອງ.

ເຖິງວ່າ ຈະມີການຢັ້ງຢືນວ່າ ການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ ໄດ້ເກີດຂຶ້ນຕັ້ງແຕ່ຊຸມປີ ຄ.ສ 1800 ແຕ່ບັນຫານີ້ຫາກໍໄດ້ຮັບຄວາມສົນໃຈປະຊາຄົມໂລກພຽງແຕ່ 30 ປີກ່ອນໜ້ານີ້ເທົ່ານັ້ນ ເຊິ່ງເປັນ ໄລຍະທີ່ເກີດໄພພິບັດຢ່າງຮ້າຍແຮງໃນພາກພື້ນ ເປັນຕົ້ນແມ່ນ ໄພແຫ້ງແລ້ງ, ຄື້ນຄວາມຮ້ອນ ແລະ ໄຟໄໝ້ປ່າ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ບັນດາປະເທດໃນທົ່ວໂລກຈຶ່ງໄດ້ເລີ່ມຫັນມາຮ່ວມກັນແກ້ໄຂບັນຫາດັ່ງກ່າວນີ້ຢ່າງເປັນຮູບປະທໍາ. ເຖິງຢ່າງນັ້ນກໍດີ, ເຫັນໄດ້ວ່າຜົນກະທົບຈາກການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດຍັງສືບຕໍ່ເກີດຂຶ້ນຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ແລະ ບໍ່ມີທ່າອ່ຽງວ່າຈະຫຼຸດຄວາມຮຸນແຮງລົງເລີຍ ໂດຍສະເພາະແມ່ນ ການເກີດໄພພິບັດທາງທຳມະຊາດ ທີ່ນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງເຫັນໄດ້ຊັດເຈນ.

 

ໄຟໄໝ້ປ່າທີ່ອຸທະຍານແຫ່ງຊາດ Yellowstone ຂອງປະເທດສະຫະລັດອາເມລິກາ / ພາບ: Pixabay

ສິ່ງທີ່ສໍາຄັນກໍຄື ນັບຕັ້ງແຕ່ເລີ່ມມີການລະບາດຂອງພະຍາດອັກເສບປອດຈາກເຊື້ອຈຸລະໂລກສາຍພັນໃໝ່ ຫຼື (COVID-19) ເປັນຕົ້ນມາ ບັນຫາການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດ ກໍໄດ້ກາຍເປັນບັນຫາສໍາຮອງທັນທີ ເພາະສັງຄົມໂລກໄດ້ຫັນໄປໃຫ້ຄວາມສຳຄັນໃນການຮັບມືກັບວິກິດການລະບາດຂອງພະຍາດດັ່ງກ່າວນີ້ແທນ. ການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບຢ່າງມະຫາສານໃນທຸກປະເທດທົ່ວໂລກ, ເຮັດໃຫ້ຄົນນັບແສນຕ້ອງເສຍຊີວິດ, ຄົນນັບລ້ານຕ້ອງເຈັບປ່ວຍ, ໂຮງຈັກໂຮງງານ, ຫ້າງຮ້ານ ແລະ ສະຖານທີ່ທ່ອງທ່ຽວຈໍານວນນັບບໍ່ຖ້ວນຕ້ອງຖືກປິດລົງເປັນເວລາຫຼາຍເດືອນ ເຮັດໃຫ້ເສດຖະກິດໂລກຢຸດສະງັກ ແລະ ວີຖີຊີວິດຂອງຄົນປ່ຽນແປງໄປຈາກເດີມ, ຄົນຈໍານວນຫຼາຍຈໍາເປັນຕ້ອງໄດ້ຢູ່ເຮືອນຫຼາຍຂຶ້ນຍ້ອນມາດຕະການສະກັດກັ້ນການແຜ່ລະບາດຂອງພະຍາດທີ່ເຂັ້ມງວດ. ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ, ການແຜ່ລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ຍັງສ່ວນເຮັດໃຫ້ເກີດການປ່ຽນແປງ ດິນຟ້າອາກາດ ຢ່າງໜ້າສົນໃຈອີກດ້ວຍ.

ເມື່ອບໍ່ດົນມານີ້ ມີລາຍງານວ່າ ພະຍາດໂຄວິດ-19 ໄດ້ຊ່ວຍເຮັດໃຫ້ການປ່ອຍ CO2 ສູ່ຊັ້ນບັນຍາກາດຫຼຸດລົງ ເນື່ອງຈາກການປິດໂຮງງານອຸດສາຫະກໍາ ແລະ ການຫຼຸດປະລິມານການໃຊ້ພາຫະນະຂົນສົ່ງປະເພດຕ່າງໆ ເຊິ່ງໄດ້ສົ່ງຜົນໃຫ້ຫຼາຍພາກພື້ນໃນໂລກມີຄຸນນະພາບອາກາດທີ່ດີຂຶ້ນຢ່າງຊັດເຈນ ເຊັ່ນ: ຈີນ, ອິນເດຍ, ອີຕາລີ ແລະ ປະເທດອື່ນໆ ໃນທະວີບເອີຣົບ. ບາງຜົນການວິໄຈໄດ້ຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າ ຍ້ອນການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19, ການປ່ອຍອາຍ CO2 ຢູ່ປະເທດອິນເດຍ ໄດ້ຫຼຸດລົງເປັນຄັ້ງທໍາອິດໃນຮອບ 4 ທົດສະວັດ. ສ່ວນໃນປະເທດຈີນ ກໍມີການຢັ້ງຢືນວ່າການປ່ອຍອາຍ CO2 ໄດ້ຫຼຸດລົງປະມານ 25% ໃນໄລຍະ 4 ອາທິດຂອງການປິດປະເທດ.


ຄຸນພາບອາກາດຢູ່ປະເທດອິນເດຍ ທີ່ດີຂຶ້ນຢ່າງຊັດເຈນ ໃນໄລຍະການປິດປະເທດ / ພາບ: BBC

ການຫຼຸດລົງຂອງມົນລະພິດທາງອາກາດໃນໄລຍະທີ່ມີການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ຢູ່ປະເທດຈີນ / ພາບ: NASA

ມາຮອດນີ້ ຫຼາຍຄົນອາດຄິດວ່າ ພະຍາດໂຄວິດ-19 ໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບທາງບວກຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ ຫຼື ອາດຊ່ວຍແກ້ພາວະໂລກຮ້ອນໄດ້ ຍ້ອນວ່າການປ່ອຍອາຍ CO2 ສູ່ຊັ້ນບັນຍາກາດໄດ້ຫຼຸດລົງຢ່າງບໍ່ເຄີຍເກີດຂຶ້ນມາກ່ອນ. ແຕ່ໃນຄວາມເປັນຈິງແລ້ວ, ເລື່ອງນີ້ຍັງບໍ່ທັນມີການຢືນຢັນທີ່ຊັດເຈນຈາກນັກວິທະຍາສາດ. ຄຽງຄູ່ກັນນັ້ນ, ເລຂາທິການໃຫຍ່ຂອງອົງການອຸຕຸນິຍົມວິທະຍາໂລກ (WMO) ກໍໄດ້ລະບຸວ່າ: ການຫຼຸດປະລິມານການປ່ອຍອາຍ CO2 ໃນໄລຍະການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ຈະເກີດຂຶ້ນພຽງໄລຍະເວລາສັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະ ຈະບໍ່ສາມາດຊ່ວຍແກ້ໄຂບັນຫາຂອງການປ່ຽນແປງດິນຟ້າອາກາດໄດ້ ເພາະວ່າເມື່ອລະບົບເສດຖະກິດໂລກຟື້ນໂຕ ບັນຫາການປ່ອຍອາຍ CO2 ກໍຈະກັບຄືນສູ່ສະພາບປົກກະຕິ.

ສຸດທ້າຍແລ້ວ, ເຖິງວ່າພະຍາດໂຄວິດ-19 ຈະສົ່ງຜົນດີ ຫຼື ຜົນຮ້າຍຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມກໍຕາມ, ເຮົາຄວນຫັນມາຮ່ວມກັນສ້າງຄວາມຮັບຮູ້ ແລະ ຄວາມເຂົ້າໃຈຕໍ່ສະຖານະການທີ່ກໍາລັງເກີດຂຶ້ນນີ້ ເພື່ອກຽມພ້ອມ ແລະ ປັບຕົວໃນການດໍາລົງຊີວິດທີ່ປອດໄພ ແລະ ເປັນມິດຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມຍິ່ງຂຶ້ນ ເພາະບໍ່ມີໃຜຮູ້ວ່າການລະບາດຂອງພະຍາດໂຄວິດ-19 ຈະສິ້ນສຸດລົງເມື່ອໃດ ແລະ ສິ່ງທີ່ສໍາຄັນຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ຢ່າລືມວ່າ ໂລກຂອງພວກເຮົາກຳລັງຮ້ອນຂຶ້ນຢູ່ສະເໝີ.

ຂຽນໂດຍ: ປ່າຕົ້ນນໍ້າ
ກວດແກ້: ທີມບັນນາທິການ muan.la

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ:

 

Advertisement Replay Ad
ບໍລິສັດ ເບຍລາວ ຈຳກັດ ສຳເລັດກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຂອງຄະນະພັກຮາກຖານ ພ້ອມເລືອກໄດ້ຄະນະພັກຊຸດໃໝ່

ບໍລິສັດ ເບຍລາວ ຈຳກັດ ສຳເລັດກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຂອງຄະນະພັກຮາກຖານ ພ້ອມເລືອກໄດ້ຄະນະພັກຊຸດໃໝ່

ທ່ານເຄີຍສົງໄສບໍ່ວ່າ ເປັນຫຍັງເຮົາຈຶ່ງຕ້ອງຮຽນເລກ?

ທ່ານເຄີຍສົງໄສບໍ່ວ່າ ເປັນຫຍັງເຮົາຈຶ່ງຕ້ອງຮຽນເລກ?

ຖ້າບໍ່ມີເຊື້ອໄວຣັສ ໂລກຂອງເຮົາຈະເປັນແນວໃດ?

ຖ້າບໍ່ມີເຊື້ອໄວຣັສ ໂລກຂອງເຮົາຈະເປັນແນວໃດ?

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 2 ກໍລະກົດ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 2 ກໍລະກົດ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ການລະບາດຂອງຕັກກະແຕນຝູງໃຫຍ່ຢູ່ອາຟຣິກາ ແລະ ອິນເດຍ ກ່ຽວຂ້ອງກັບການລະບາດຢູ່ທາງພາກເໜືອຂອງລາວບໍ?

ການລະບາດຂອງຕັກກະແຕນຝູງໃຫຍ່ຢູ່ອາຟຣິກາ ແລະ ອິນເດຍ ກ່ຽວຂ້ອງກັບການລະບາດຢູ່ທາງພາກເໜືອຂອງລາວບໍ?

Life Coach ແມ່ນຫຍັງກັນແທ້ ແລະ ມັນສຳຄັນແນວໃດກັບຊີວິດຂອງເຈົ້າ?

Life Coach ແມ່ນຫຍັງກັນແທ້ ແລະ ມັນສຳຄັນແນວໃດກັບຊີວິດຂອງເຈົ້າ?

ໄຂປະເດັນ: ພົບໄວຣັດໄຂ້ຫວັດໃຫຍ່ສາຍພັນໃໝ່ຢູ່ຈີນ ເຊິ່ງຄ້າຍຄືໄວຣັດໄຂ້ຫວັດໝູທີ່ລະບາດໃນປີ 2009

ໄຂປະເດັນ: ພົບໄວຣັດໄຂ້ຫວັດໃຫຍ່ສາຍພັນໃໝ່ຢູ່ຈີນ ເຊິ່ງຄ້າຍຄືໄວຣັດໄຂ້ຫວັດໝູທີ່ລະບາດໃນປີ 2009

ອະນຸຍາດໃຫ້ຈັດແຂ່ງກີລາ ເປີດກາຊີໂນ ຈັດງານແຕ່ງດອງ ງານປະເພນີ ງານຊຸມນຸມ ໄດ້ແລ້ວ

ອະນຸຍາດໃຫ້ຈັດແຂ່ງກີລາ ເປີດກາຊີໂນ ຈັດງານແຕ່ງດອງ ງານປະເພນີ ງານຊຸມນຸມ ໄດ້ແລ້ວ

ຈັ່ງໃດນໍ? ໂອລິມປິກຢູ່ຍີ່ປຸ່ນໃນປີໜ້າຈະເກີດ ຫຼື ບໍ່ ຫຼື ວ່າງານນີ້ຈະຖືກເລື່ອນອອກໄປອີກຄັ້ງ?

ຈັ່ງໃດນໍ? ໂອລິມປິກຢູ່ຍີ່ປຸ່ນໃນປີໜ້າຈະເກີດ ຫຼື ບໍ່ ຫຼື ວ່າງານນີ້ຈະຖືກເລື່ອນອອກໄປອີກຄັ້ງ?

ໃສ່ໃຈໄດ້ແຕ່ມອງ... "ມອງ" ໃນນີ້ເປັນຄຳສັບພາສາລາວ ຫຼື ບໍ່? ເຮົາມີຄຳຕອບ

ໃສ່ໃຈໄດ້ແຕ່ມອງ... "ມອງ" ໃນນີ້ເປັນຄຳສັບພາສາລາວ ຫຼື ບໍ່? ເຮົາມີຄຳຕອບ

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 29 ມິຖຸນາ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 29 ມິຖຸນາ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ສະຫຼຸບມາດຕະການແກ້ໄຂກ່ຽວກັບເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ອັດຕາແລກປ່ຽນ ອັດຕາເງິນເຟີ້ ຂອງທະນາຄານກາງ

ສະຫຼຸບມາດຕະການແກ້ໄຂກ່ຽວກັບເງິນຕາຕ່າງປະເທດ ອັດຕາແລກປ່ຽນ ອັດຕາເງິນເຟີ້ ຂອງທະນາຄານກາງ

ເລື່ອງ "ເມຍນ້ອຍ" ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງຫຼິ້ນໆ ເຂົ້າໃຈບັນຫານີ້ໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນຜ່ານຂໍ້ກຳນົດກົດໝາຍ

ເລື່ອງ "ເມຍນ້ອຍ" ບໍ່ແມ່ນເລື່ອງຫຼິ້ນໆ ເຂົ້າໃຈບັນຫານີ້ໃຫ້ຫຼາຍຂຶ້ນຜ່ານຂໍ້ກຳນົດກົດໝາຍ

ພາຮູ້ຈັກ "ອາວິແກນ" (Avigan) ຢາທີ່ຍີ່ປຸ່ນມອບໃຫ້ລາວເພື່ອໃຊ້ເປັນອາວຸດໃນການຕໍ່ສູ້ຕ້ານໂຄວິດ-19

ພາຮູ້ຈັກ "ອາວິແກນ" (Avigan) ຢາທີ່ຍີ່ປຸ່ນມອບໃຫ້ລາວເພື່ອໃຊ້ເປັນອາວຸດໃນການຕໍ່ສູ້ຕ້ານໂຄວິດ-19

ເຈົ້າຮູ້ບໍ່ວ່າ ໂລກກໍາລັງຈະຂາດແຄນ “ຊາຍ” ໃນອະນາຄົດອັນໃກ້?

ເຈົ້າຮູ້ບໍ່ວ່າ ໂລກກໍາລັງຈະຂາດແຄນ “ຊາຍ” ໃນອະນາຄົດອັນໃກ້?

ຍ້ອນຫຍັງການປູກຕົ້ນໄມ້ຈຶ່ງບໍ່ຊ່ວຍຫຼຸດຜ່ອນພາວະໂລກຮ້ອນໄດ້ສະເໝີໄປ?

ຍ້ອນຫຍັງການປູກຕົ້ນໄມ້ຈຶ່ງບໍ່ຊ່ວຍຫຼຸດຜ່ອນພາວະໂລກຮ້ອນໄດ້ສະເໝີໄປ?

ຄວາມແຕກຕ່າງຂອງ ຄວາມລໍ່າລວຍແບບໃໝ່ (New Rich) ແລະ ຄວາມລໍ່າລວຍແບບເກົ່າ (Old Rich)

ຄວາມແຕກຕ່າງຂອງ ຄວາມລໍ່າລວຍແບບໃໝ່ (New Rich) ແລະ ຄວາມລໍ່າລວຍແບບເກົ່າ (Old Rich)

ປະມວນພາບ ການນຳພັກ-ລັດ ຄົນດັງ ຊາວພຸດ ຮ່ວມພິທີສົ່ງສະການ ຍາທ່ານໃຫຍ່ ມະຫາງອນ ດຳຣົງບຸນ

ປະມວນພາບ ການນຳພັກ-ລັດ ຄົນດັງ ຊາວພຸດ ຮ່ວມພິທີສົ່ງສະການ ຍາທ່ານໃຫຍ່ ມະຫາງອນ ດຳຣົງບຸນ

ກາຍເປັນເສດຖີພຽງຂ້າມຄືນ! ຊາຍຊາວແທນຊາເນຍຮັບເງິນເບົາໆ 3.35 ລ້ານໂດລາ ຫຼັງຂຸດພົບອັນຍະມະນີຫາຍາກ

ກາຍເປັນເສດຖີພຽງຂ້າມຄືນ! ຊາຍຊາວແທນຊາເນຍຮັບເງິນເບົາໆ 3.35 ລ້ານໂດລາ ຫຼັງຂຸດພົບອັນຍະມະນີຫາຍາກ

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 25 ມິຖຸນາ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ກວດເບິ່ງເລີຍ ຜົນຫວຍວັນທີ 25 ມິຖຸນາ 2020 ເລກ 1 2 3 4 5 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ສົ່ງອີເມວຫາໝູ່

ສົ່ງໃຫ້ໝູ່ຫຼາຍຄົນ “,” (ສົ່ງພ້ອມກັນຫຼາຍສຸດ 50 ອີເມວ)

ສົ່ງອີເມວ