ວັນສຸກ ທີ 19 ກໍລະກົດ 2019

"ໄຫຫິນຊຽງຂວາງ" ຄວາມເລິກລັບທີ່ລໍຖ້າການເປີດເຜີຍ ຜ່ານມາເຮົາຮູ້ຫຍັງແດ່ກ່ຽວກັບໄຫເຫຼົ່ານີ້?

"ໄຫຫິນຊຽງຂວາງ" ຄວາມເລິກລັບທີ່ລໍຖ້າການເປີດເຜີຍ ຜ່ານມາເຮົາຮູ້ຫຍັງແດ່ກ່ຽວກັບໄຫເຫຼົ່ານີ້?
S! Muan

ສະໜັບສະໜູນເນື້ອຫາ

ໄຫຫິນຢູ່ຊຽງຂວາງ ສັນນິດຖານວ່າເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງພິທີກຳຝັງສົບໃນສະໄໝບູຮານ ແລະ ມີການຜະລິດຂຶ້ນຫ່າງອອກໄປຈາກທີ່ຕັ້ງກວ່າ 10 ກິໂລແມັດ.

ເຖິງວ່າພື້ນທີ່ " ແຂວງຊຽງຂວາງ" ຫາກໍຈະໄດ້ຮັບສະຖານະເປັນ ມໍລະດົກໂລກ ແຫ່ງທີ 3 ຂອງລາວ ໂດຍອົງການຢູເນສໂກເມື່ອທ້າຍອາທິດທີ່ຜ່ານມາ ແຕ່ສິ່ງທີ່ເຮົາຮູ້ກ່ຽວກັບວັດຖຸເຫຼົ່ານີ້ ແມ່ນໜ້ອຍຫຼາຍ ໂດຍສະເພາະຜູ້ທີ່ສ້າງພວກມັນຂຶ້ນມາ ລວມທັງ ພວກມັນຖືກນຳເອົາມາປະໄວ້ຢູ່ບ່ອນນີ້ຕັ້ງແຕ່ເມື່ອໃດ.

ຈົນຮອດປັດຈຸບັນ ຍັງບໍ່ພົບຫຼັກຖານກ່ຽວກັບຊຸມຊົນບູຮານທີ່ເປັນຜູ້ຢູ່ເບື້ອງຫຼັງວັດຖຸເລິກລັບທີ່ສ້າງຈາກຫິນເຫຼົ່ານີ້. ພ້ອມນັ້ນ ຫ່າງອອກໄປເກືອບ 1,200 ກິໂລແມັດໃນອິນເດຍ ກໍມີການພົບພື້ນທີ່ທີ່ມີໄຫຫິນຄ້າຍຄືກັນນີ້ອີກດ້ວຍ.

ນັກຄົ້ນຄວ້າໄດ້ໃຊ້ໂດຣນ (ເຄື່ອງບິນຂະໜາດນ້ອຍ), ເຣດາສ່ອງຊອດພື້ນດິນ, ການວິເຄາະເຄມີຂັ້ນສູງ ແລະ ການກວດກາຮູບແບບຕ່າງໆ ເພື່ອໄຂບັນຫາຂ້າງຕົ້ນທີ່ຫຼາຍຄົນສົງໄສ.

ບຸກຄົນສຳຄັນທີ່ຮ່ວມໃນຂະບວນການຄົ້ນຄວ້າແຫຼ່ງໄຫຫິນເຫຼົ່ານີ້ ປະກອບມີທັງຄົນລາວ ແລະ ຄົນຕ່າງປະເທດຄື: ດຣ. ຫຼຸຍ ຊີວານ (Louise Shewan) ນັກວິທະຍາສາດດ້ານບູຮານຄະດີ ຈາກມະຫາວິທະຍາໄລເມລເບີນ ພ້ອມດ້ວຍ ຄົນອື່ນໆຈາກທີມຄົ້ນຄວ້າທີ່ໄດ້ຮັບທຶນຈາກຄະນະກຳມາທິການຄົ້ນຄວ້າອອສເຕຣເລຍ, ຮອງສາດສະດາຈານ ດູໂກລ ໂອໄຣລີ ຈາກ ANU ພ້ອມດ້ວຍ ທ່ານ ປອ. ທອງລິດ ຫຼວງໂຄດ ຈາກກົມມໍລະດົກ ກະຊວງຖະແຫຼງຂ່າວ, ວັດທະນະທຳ ແລະ ທ່ອງທ່ຽວ. ພວກເຂົາທັງໝົດນີ້ເລີ່ມການຄົ້ນຄວ້າກ່ຽວກັບແຫຼ່ງໄຫຫິນເຫຼົ່ານີ້ມາຕັ້ງແຕ່ປີ 2016.

ເວັບໄຊ phys.org ໄດ້ລາຍງານຫຼາຍດ້ານກ່ຽວກັບການຄົ້ນຄວ້າໄຫຫິນເລິກລັບເຫຼົ່ານີ້ ດັ່ງລາຍລະອຽດຕໍ່ໄປນີ້:

  • ທີມຄົ້ນຄວ້າໄດ້ເລີ່ມການໄຂປິດສະໜາ ໂດຍເດີນຕາມທາງຂອງນັກບູຮານຄະດີຊາວຝຣັ່ງ ຊື່ ດຣ. ມັດເລນ ໂຄລະນີ ເຊິ່ງໄດ້ຂຸດຄົ້ນພື້ນທີ່ດັ່ງກ່າວນີ້ໃນຊຸມປີ 1930.
  • ພວກເຂົາໄດ້ຮັບການຊ່ວຍເຫຼືອຈາກ ເອລີນໍ ນ້ອງສາວຂອງ ດຣ. ໂຄລະນີ ເຊິ່ງໄດ້ຄົ້ນຄວ້າ, ແຕ້ມແຜນທີ່ ແລະ ບັນທຶກຂໍ້ມູນແຫຼ່ງໄຫຫິນຫຼາຍແຫ່ງ.
  • ໃນແຕ່ລະປີ ທີມຄົ້ນຄວ້າໄດ້ໃຊ້ເວລາຫຼາຍອາທິດ ພິສູດ, ກຳນົດພິກັດ ແລະ ຂຸດຄົ້ນແຫຼ່ງໄຫຫິນ ຈາກນັ້ນຈຶ່ງໃຊ້ເວລາຫຼາຍເດືອນວິເຄາະຕົວຢ່າງ ແລະ ຂໍ້ມູນເຊິ່ງເກັບກຳມາຈາກການສຳຫຼວດຂອງພວກເຂົາ. ວຽກງາຍສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນດຳເນີນດານໃນຫ້ອງທົດລອງຢູ່ ສະຖາບັນວິທະຍາສາດດິນ ມະຫາວິທະຍາໄລ ເມລເບີນ ປະເທດອອສເຕຣເລຍ.
  • ໃນປີ 2017 ພວກເຂົາໄດ້ຄົ້ນຄວ້າໃນພື້ນທີ່ພູສູງໃນເຂດຫ່າງໄກສອກຫຼີກ ເຊິ່ງມີຄວາມເລິກລັບ, ໜາຕຶບ ແລະ ມີໝອກປົກຫຸ້ມ.
  • ມີແຫຼ່ງໄຫຫິນທີ່ມີໄຫຫິນຫຼາຍກວ່າ 100 ໜ່ວຍ ພຽງເລັກນ້ອຍເທົ່ານັ້ນທີ່ໄດ້ຮັບການສຶກສາຢ່າງລະອຽດ. ບາງສ່ວນບໍ່ສາມາດເຂົ້າເຖິງໄດ້ ເນື່ອງຈາກມີລະເບີດບໍ່ທັນແຕກ ເຊິ່ງເຫຼືອໄວ້ຕັ້ງແຕ່ສະໄໝສົງຄາມ. ການເກັບກູ້ລະເບີດບໍ່ທັນແຕກ ເຮັດໃຫ້ເຂົ້າເຖິງແລ່ງໄຫຫິນໃໝ່ໆໄດ້ ເພື່ອສຶກສາກ່ຽວກັບຜູ້ຄົນ ແລະ ຊຸມຊົນທີ່ສ້າງໄຫຫິນຂຶ້ນມາ.
  • ມີການຄົ້ນພົບສິ່ງເສດເຫຼືອຂອງມະນຸດ ໃນນີ້ມີ ແຂ້ວ ລວມຢູ່ນຳ ເຊິ່ງຖືກຝັງຢູ່ໃກ້ກັບໄຫຫິນ ແລະ ເຊື່ອກັນວ່າ ພື້ນທີ່ເຫຼົ່ານີ້ມີຄວາມກ່ຽວຂ້ອງກັບພິທີກຳຝັງສົບ.


ດຣ. ຊີວານ ຂຸດຄົ້ນຊາກກະດູກມະນຸດໃນແຫຼ່ງໄຫຫິນ / ພາບ: Plain of Jars Research Project

  • ດຣ. ຊີແວນ ກ່າວວ່າ ຈາກການວິເຄາະຜິວເຄືອບແຂ້ວ ຈະສາມາດຮູ້ກ່ຽວກັບການນຳໃຊ້ພື້ນທີ່ຂອງຄົນເຫຼົ່ານີ້ ລວມທັງສະຖານທີ່ທີ່ພວກເຂົາຫາອາຫານໃນຕອນທີ່ຍັງນ້ອຍ.
  • ຜົນການວິເຄາະພົບວ່າ ແຂ້ວເປັນຂອງຄົນອາຍຸປະມານ 16 ປີ. ໂດຍການໃຊ້ວິທີດຽວກັນນີ້ ສາມາດກວດຄົ້ນຫາແຫຼ່ງຜະລິດໄຫຫິນເຫຼົ່ານີ້.
  • ຜົນການວິເຄາະໄຫຫິນ ເຊິ່ງບາງໜ່ວຍໜັກກວ່າ 20 ໂຕນ ລະບຸວ່າ ພວກມັນຖືກຂົນສົ່ງຈາກແຫຼ່ງຂຸດຄົ້ນຫິນເຊິ່ງຫ່າງອອກໄປປະມານ 8-10 ກິໂລແມັດ. ແນວໃດກໍຕາມ ພວກເຂົາຍັງບໍ່ທັນຮູ້ວ່າ ຄົນສະໄໝນັ້ນເຄື່ອນຍ້າຍໄຫຫິນໄປຈຸດທີ່ພວກມັນຢູ່ໃນປັດຈຸບັນໄດ້ແນວໃດ.
  • ທີມຄົ້ນຄວ້າກຳລັງໃຊ້ໂດຣນບິນຖ່າຍຮູບ ແລະ ວິດີໂອ ເພື່ອສ້າງໂມເດວ 3 ມິຕິ ແລະ ສ້າງແຜນທີ່ທີ່ມີຄວາມລະອຽດສູງຂອງແຫຼ່ງໄຫຫິນຕ່າງໆ. ນອກນັ້ນ ກໍເພື່ອສັງເກດຫາຮູບແບບໃນການວາງໄຫຫິນ, ພື້ນທີ່ຢູ່ອາໄສ ເນື່ອງຈາກບໍ່ຮູ້ວ່າຄົນທີ່ສ້າງມັນອາໄສຢູ່ໃສ, ວັດແທກໄລຍະຫ່າງລະຫວ່າງແຫຼ່ງໄຫຫິນກັບແຫຼ່ງຂຸດຄົ້ນຫິນ ເປັນຕົ້ນ. ພ້ອມນັ້ນ ກໍອາດຄົ້ນພົບແຫຼ່ງໄຫຫິນໃໝ່ທີ່ຢູ່ໃນປ່າອີກດ້ວຍ.


ນັກຄົ້ນຄວ້າໃຊ້ໂດຣນ, ເຣດາສ່ອງຊອດພື້ນດິນ ແລະ ການວິເຄາະເຄມີລະດັບສູງເພື່ອໄຂຄວາມລັບກ່ຽວກັບໄຫຫິນ / ພາບ: Plain of Jars Research Project

  • ມີການຄົ້ນພົບແຫຼ່ງໄຫຫິນຄ້າຍຄືກັນນີ້ຢູ່ທາງພາກຕາເວັນອອກສຽງເໜືອຂອງອິນເດຍ ເຊິ່ງຫ່າງອອກໄປ 1,200 ກິໂລແມັດ.
  • ໃນອະນາຄົດອັນໃກ້ ທີມຄົ້ນຄວ້າໃນລາວຄາດຫວັງວ່າ ຈະມີການຄົ້ນຄວ້າພື້ນທີ່ແຫຼ່ງໃຫຫິນດັ່ງກ່າວໃນອິນເດຍ ເພື່ອຄົ້ນຫາຄວາມກ່ຽວຂ້ອງທີ່ອາດມີລະຫວ່າງ ໄຫຫິນເລິກລັບໃນລາວ ແລະ ໃນອິນເດຍ.
  • ຂໍ້ມູນຈາກເວັບໄຊ UNESCO, ພື້ນທີ່ທົ່ງໄຫຫິນມີ ໄຫຫິນຫຼາຍກວ່າ 2,100 ໄຫ ຄາດວ່າມີອາຍຸຍ້ອນກັບໄປຮອດຍຸກເຫຼັກ ຫຼື ປະມານ 500 ປີກ່ອນ ຄສ ຫາ ຄສ 500.

ຂໍຂອບໃຈ

ຂໍ້ມູນ : phys.org

ພາບ : ctsnow / Flickr

ກະຊວງປ້ອງກັນປະເທດ ປະກາດສ້າງຕັ້ງກອງບັນຊາການທະຫານອາກາດ

ກະຊວງປ້ອງກັນປະເທດ ປະກາດສ້າງຕັ້ງກອງບັນຊາການທະຫານອາກາດ

ໂຕເລກຜູ້ຕິດເຊື້ອໄຂ້ຍຸງລາຍທົ່ວປະເທດ ປັດຈຸບັນແຕະ 14,000 ຄົນແລ້ວ ນັບແຕ່ທ້າຍປີກ່ອນເປັນຕົ້ນມາ

ໂຕເລກຜູ້ຕິດເຊື້ອໄຂ້ຍຸງລາຍທົ່ວປະເທດ ປັດຈຸບັນແຕະ 14,000 ຄົນແລ້ວ ນັບແຕ່ທ້າຍປີກ່ອນເປັນຕົ້ນມາ

ໄຟຟ້າດັບເປັນວົງກວ້າງທົ່ວນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ກາງເດິກຄືນທີ່ຜ່ານມາ

ໄຟຟ້າດັບເປັນວົງກວ້າງທົ່ວນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ກາງເດິກຄືນທີ່ຜ່ານມາ

ປະຊາຊົນ 60 ບ້ານໃນຜົ້ງ​ສາລີ ຖືກກະທົບຈາກໂຄງການເຂື່ອນໄຟຟ້າ ໄດ້ຮັບການຟື້ນຟູຊີວິດການເປັນຢູ່ຕາມລຳດັບ

ປະຊາຊົນ 60 ບ້ານໃນຜົ້ງ​ສາລີ ຖືກກະທົບຈາກໂຄງການເຂື່ອນໄຟຟ້າ ໄດ້ຮັບການຟື້ນຟູຊີວິດການເປັນຢູ່ຕາມລຳດັບ

ກອງທັບ ລາວ-ຣັດເຊຍ ສຳຫຼວດພື້ນທີ່​ເກັບກູ້ລະເບີດທີ່ບໍ່ທັນແຕກ ຢູ່ສະໜາມບິນທົ່ງໄຫຫີນຊຽງຂວາງ

ກອງທັບ ລາວ-ຣັດເຊຍ ສຳຫຼວດພື້ນທີ່​ເກັບກູ້ລະເບີດທີ່ບໍ່ທັນແຕກ ຢູ່ສະໜາມບິນທົ່ງໄຫຫີນຊຽງຂວາງ

ເດັກນ້ອຍຈີນ ຢາກເປັນນັກບິນອະວະກາດ ໃນຂະນະທີ່ເດັກນ້ອຍ ເມກາ-ອັງກິດ ຢາກເປັນຄົນດັງໃນເນັດ

ເດັກນ້ອຍຈີນ ຢາກເປັນນັກບິນອະວະກາດ ໃນຂະນະທີ່ເດັກນ້ອຍ ເມກາ-ອັງກິດ ຢາກເປັນຄົນດັງໃນເນັດ

"ເທິ ຢູ່ນາ" ພາໄຂຄວາມຂ້ອງໃຈ ປະເດັນຫ້າມຫຼິ້ນດົນຕີໂຟກຊອງສຽງດັງກາງແຈ້ງ ຢູ່ສະຫວັນນະເຂດ

"ເທິ ຢູ່ນາ" ພາໄຂຄວາມຂ້ອງໃຈ ປະເດັນຫ້າມຫຼິ້ນດົນຕີໂຟກຊອງສຽງດັງກາງແຈ້ງ ຢູ່ສະຫວັນນະເຂດ

ການຄວັດ "ຕາປະທັບ" ວິສາຫະກິດແບບສະໝັກໃຈ ຕ້ອງເຮັດແນວໃດ?

ການຄວັດ "ຕາປະທັບ" ວິສາຫະກິດແບບສະໝັກໃຈ ຕ້ອງເຮັດແນວໃດ?

ຕູ່ເບ ຄອງອັນດັບ 1​ ກີຕ້າ ແບັດເທິນ ຄັ້ງທຳອິດໃນ ສປປ ລາວ

ຕູ່ເບ ຄອງອັນດັບ 1​ ກີຕ້າ ແບັດເທິນ ຄັ້ງທຳອິດໃນ ສປປ ລາວ

ອົງການອະນາໄມໂລກ ປະກາດພາວະສຸກເສີນ ຫຼັງ “ອີໂບລາ” ກັບມາລະບາດໜັກ ໃນຄອງໂກ

ອົງການອະນາໄມໂລກ ປະກາດພາວະສຸກເສີນ ຫຼັງ “ອີໂບລາ” ກັບມາລະບາດໜັກ ໃນຄອງໂກ

ຫຼາຍປະເທດໃນເອເຊຍໃຕ້ປະສົບໄພຝົນຕົກໜັກ-ນໍ້າຖ້ວມ ເສຍຊີວິດແລ້ວກວ່າ 200 ຄົນ

ຫຼາຍປະເທດໃນເອເຊຍໃຕ້ປະສົບໄພຝົນຕົກໜັກ-ນໍ້າຖ້ວມ ເສຍຊີວິດແລ້ວກວ່າ 200 ຄົນ

ອິນສະຕາແກຣມ ເລີ່ມທົດລອງປິດກັ້ນການເບິ່ງເຫັນ “ຍອດ Like” ຂອງຜູ້ໃຊ້ ໃນອອສເຕຣເລຍ

ອິນສະຕາແກຣມ ເລີ່ມທົດລອງປິດກັ້ນການເບິ່ງເຫັນ “ຍອດ Like” ຂອງຜູ້ໃຊ້ ໃນອອສເຕຣເລຍ

ລັດຖະມົນຕີຝຣັ່ງລາອອກ ຫຼັງຖືກສື່ເປີດເຜີຍວ່າ ໃຊ້ເງິນພາສີກິນເຂົ້າຄໍ່າຫຼູ

ລັດຖະມົນຕີຝຣັ່ງລາອອກ ຫຼັງຖືກສື່ເປີດເຜີຍວ່າ ໃຊ້ເງິນພາສີກິນເຂົ້າຄໍ່າຫຼູ

ໂຄງການກໍ່ສ້າງພັດທະນາເຂດເສດຖະກິດ ວັງເຕົ່າ-ໂພນທອງ ແຂວງຈຳປາສັກ ງົບລົງທຶນ 250 ລ້ານໂດລາ

ໂຄງການກໍ່ສ້າງພັດທະນາເຂດເສດຖະກິດ ວັງເຕົ່າ-ໂພນທອງ ແຂວງຈຳປາສັກ ງົບລົງທຶນ 250 ລ້ານໂດລາ

ຕຳຫຼວດອອສເຕຣເລຍຊັອກ! ສະແກນລົດຈົກແລ້ວພົບໂຄເຄນລັອດໃຫຍ່ ມູນຄ່າກວ່າ 883 ຕື້ກີບ

ຕຳຫຼວດອອສເຕຣເລຍຊັອກ! ສະແກນລົດຈົກແລ້ວພົບໂຄເຄນລັອດໃຫຍ່ ມູນຄ່າກວ່າ 883 ຕື້ກີບ

ແມ່ຍິງແຂວງຫົວພັນ ມອບເຮືອນຮ່ວມນ້ຳໃຈຊ່ວຍເຫຼືອແມ່ຍິງຜູ້ທີ່ທຸກຍາກ ​ເມືອງ​ແອດ

ແມ່ຍິງແຂວງຫົວພັນ ມອບເຮືອນຮ່ວມນ້ຳໃຈຊ່ວຍເຫຼືອແມ່ຍິງຜູ້ທີ່ທຸກຍາກ ​ເມືອງ​ແອດ

ຄະນະ​ຮັບ​ຜິດ​ຊອບການກໍ່ສ້າງສະຖານີລົດໄຟແຂວງຫຼວງພະບາງ ຊົດເຊີຍແລ້ວ 1 ຕື້ກວ່າກີບ

ຄະນະ​ຮັບ​ຜິດ​ຊອບການກໍ່ສ້າງສະຖານີລົດໄຟແຂວງຫຼວງພະບາງ ຊົດເຊີຍແລ້ວ 1 ຕື້ກວ່າກີບ

ອຸຕຸນິຍົມຄາດຄະເນ ອາກາດຈະຮ້ອນຂຶ້ນເລັກໜ້ອຍໃນອາທິດນີ້

ອຸຕຸນິຍົມຄາດຄະເນ ອາກາດຈະຮ້ອນຂຶ້ນເລັກໜ້ອຍໃນອາທິດນີ້

ເພີ່ມທະວີຄຸ້ມຄອງຮັກສາຢ່າງຈິງຈັງ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງການສູນພັນຂອງສັດນ້ຳ-ສັດປ່າ

ເພີ່ມທະວີຄຸ້ມຄອງຮັກສາຢ່າງຈິງຈັງ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງການສູນພັນຂອງສັດນ້ຳ-ສັດປ່າ

ຜົນຫວຍງວດປະຈຳວັນທີ 17 ກໍລະກົດ 2019 ເລກ 2 ໂຕ 3 ໂຕ 4 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ຜົນຫວຍງວດປະຈຳວັນທີ 17 ກໍລະກົດ 2019 ເລກ 2 ໂຕ 3 ໂຕ 4 ໂຕ ແລະ ຫວຍຕຳລາຝັນ 3/40

ສົ່ງອີເມວຫາໝູ່

ສົ່ງໃຫ້ໝູ່ຫຼາຍຄົນ “,” (ສົ່ງພ້ອມກັນຫຼາຍສຸດ 50 ອີເມວ)

ສົ່ງອີເມວ