ວັນພຸດ ທີ 21 ຕຸລາ 2020

ຜູ້ຊ່ຽວຊານເຜີຍ ສິ່ງມີຊີວິດກວ່າ 1 ລ້ານສາຍພັນທົ່ວໂລກ ສ່ຽງສູນພັນໃນອີກບໍ່ດົນ

ຜູ້ຊ່ຽວຊານເຜີຍ ສິ່ງມີຊີວິດກວ່າ 1 ລ້ານສາຍພັນທົ່ວໂລກ ສ່ຽງສູນພັນໃນອີກບໍ່ດົນ

ຜູ້​ຊ່ຽວ​ຊານ​ຫຼາຍ​ຮ້ອຍ​ຄົນ​ທົ່ວ​ໂລກ​ຮ່ວມ​ກັນປະ​ເມີນ​ວ່າ​ ມີ​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ກວ່າ​ 1 ລ້ານ​ສາຍ​ພັນ​ທີ່​ສ່ຽງ​ຈະສູນພັນ​ ຫາກ​ມະນຸດຍັງ​ບໍ່​ປັບ​ປ່ຽນ​ລະບົບ​ຄວາມ​ຄິດ ​ແລະ​ ການ​ໃຊ້​ຊີວິດ​ຂອງ​ຕົວເອງ​ທັງ​ໝົດ​.

ຜູ້​ຊ່ຽວ​ຊານ​ຫຼາຍ​ຮ້ອຍ​ຄົນ​ຈາກ​ທົ່ວ​ໂລກ​ໄດ້​ຮ່ວມ​ກັນ​ຂຽນ​ລາຍ​ງານປະ​ເມີນ​ວ່າ​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ຈຳນວນຫຼາຍ​ເທິງ​ໂລກ​ກຳ​ລັງ​ສ່ຽງສູນພັນ.​ ຄວາມ​ຫຼາກ​ຫຼາຍ​ທາງຊີວະພາບກຳ​ລັງ​ຫຼຸດລົງ​ໃນ​ອັດຕາ​ທີ່​ໄວຫຼາຍ​ ໂດຍ​ ເຊີ​​ ໂຣ​ເ​ບີດ​ ວັດ​ສັນ​ ປະທານ​ IPBES ກ່າວ​ວ່າ​ ສຸຂະພາບ​ຂອງ​ລະບົບ​ນິ​ເວດ​ທີ່​ເຮົາ​ ແລະ​ ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ອື່ນ​ໆ​ອາໄສ​ຢູ່​ ກຳ​ລັງ​ຖົດ​ຖອຍ​ລົງ​ຢ່າງ​ວ່ອງໄວ​ຢ່າງ​ບໍ່​ເຄີຍ​ເປັນ​ມາ​ກ່ອນ​. ເຮົາ​ກຳ​ລັງ​ທຳລາຍ​ຮາກ​ຖານ​ຂອງ​ເສດຖະກິດ​, ຄວາມ​ເປັນ​ຢູ່​, ຄວາມໝັ້ນຄົງ​ທາງ​ອາຫານ,​ ສຸຂະພາບ ​ແລະ​ ຄຸນນະພາບ​ຊີວິດ​ຂອງ​ເຮົາ​ທົ່ວ​ໂລກ​.

ລາຍ​ງານ​ສະບັບ​ນີ້​ຖືກ​ນຳ​ສະເໜີ​ເມື່ອ​ວັນທີ​ 6 ພ​ຶດສະພາ ​ທີ່​ຜ່ານມາ​ ເທິງ​ເວ​ທີ​ແນວ​ນະໂຍບາຍ​ວິທະຍາ​ສາດ​ລະຫວ່າງ​ລັດຖະບານ​ວ່າ​ດ້ວຍ​ບໍລິການ​ດ້ານ​ຄວາມ​ຫຼາກ​ຫຼາຍ​ທາງຊີວະພາບ ແລະ​ ລະບົບ​ນິ​ເວດ​ ຫຼື​ IPBES ເຊິ່ງ​ກໍ່​ຕັ້ງ​ຂຶ້ນ​ໂດຍ​ສະຫະປະ​ຊາ​ຊາດ​. ລາຍ​ງານ​ສະບັບ​ນີ້​ເປັນ​ການ​ສະຫຼຸບ​ຜົນ​ທີ່​ຜູ້​ຊ່ຽວ​ຊານ​ໄດ້​ຮ່ວມ​ກັນ​ກວດ​ສອບ​ສ​ະຖາ​ນະ​ຂອງ​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ເທິງ​ໂລກ​ໃນ​ໄລຍະ​ 3 ປີ​ທີ່​ຜ່ານມາ​ ແລະ​ ດຶງ​ຂໍ້​ມູນ​ຈາກ​ຖານ​ຂໍ້​ມູນຫຼາຍກວ່າ​ 15,000 ແຫ່ງ​ເພື່ອປະ​ເມີນ​ຢ່າງ​ເປັນ​ລະບົບ​ວ່າ​ ມະນຸດ​ສົ່ງ​ຜົນ​ກະທົບ​ຕໍ່​ທຳມະຊາດ​ແນວໃດ​ ແລະ​ຈະ​ກະທົບ​ຕໍ່​ອະນາຄົດ​ຂອງ​ມະນຸດຊາດແນວໃດ​ແດ່.

ການ​ຫຼົ້ມ​ສະຫຼາຍ​ຂອງ​ຄວາມ​ຫຼາກ​ຫຼາຍ​ທາງຊີວະພາບ ແລະ​ ລະບົບ​ນິ​ເວດ​ຂອງ​ໂລກ​ບໍ່​ແມ່ນ​ເລື່ອງ​ໃໝ່​ ເນື່ອງ​ຈາກ​ໄລຍະ​ຫຼາຍ​ທົດສະ​ວັດ​ທີ່​ຜ່ານມາ​ກໍ​ມີ​ລາຍ​ງານ​ທີ່​ສະແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ວ່າ​ ເຮົາ​ກຳ​ລັງ​ອາໄສ​ຢູ່ໃນ​ຍຸກ​ແຫ່ງ​ການສູນພັນ​ເທື່ອ​ໃຫຍ່​ເທື່ອ​ທີ​ 6 ຕັ້ງ​ແຕ່​ມີ​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ເທິງ​ໂລກ​ນີ້​. ແຕ່​ລາຍ​ງານ​ສະບັບ​ນີ້​ໄດ້​ນຳ​ຂໍ້​ມູນ​ມາ​ສະໜັບ​ສະໜູນ​ເລື່ອງ​ການສູນພັນ​ເທື່ອ​ໃຫຍ່​ໃຫ້​ຊັດເຈນ​ຂຶ້ນ​.

ລາຍ​ງານ​ສະບັບ​ນີ້​ສະຫຼຸບ​ວ່າແນວໃດ​?

  • ມະນຸດ​ໄດ້​ປ່ຽນ​ແປງ​ຜືນແຜ່ນ​ດິນ​​ 75% ແລະ​ ປ່ຽນ​ແປງ​ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ທາງ​ນ້ຳ​​ 66%.
  • ພືດ​ ແລະ ​ສັດຫຼາຍ​ເຖິງ​ 1 ລ້ານ​ສາຍ​ພັນ​ສ່ຽງສູນພັນ​ໃນ​ໄລຍະ​ບໍ່​ເທົ່າໃດທົດສະວັດຕໍ່ໜ້າ​.
  • ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ຢ່າງໜ້ອຍ​ 680 ສາຍ​ພັນສູນພັນ​ເພາະ​ມະນຸດ​ໄປ​ຕັ້ງ​ແຕ່ສະຕະວັດທີ​ 16 ແລ້ວ.​
  • ສັດເຄິ່ງ​ບົກເຄິ່ງ​ນ້ຳ 40%, ປະ​ກາ​ລັງ​​ 33%, ສັດ​ລ້ຽງ​ລູກ​ດ້ວຍ​ນົມ​ທາງ​ນ້ຳຫຼາຍກວ່າ​​ 33% ແລະ ​ແມງໄມ້​ 10% ສ່ຽງສູນພັນ.​

ລາຍ​ງານ​ສະບັບ​ນີ້ຍັງ​ລະບຸ​ວ່າ​ ປັດ​ໄຈ​ສຳຄັນ​ທີ່​ເຮັດໃຫ້​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດສູນພັນ​ມາ​ຈາກ​ການ​ທີ່​ມະນຸດ​ປັບ​ປ່ຽນ​ການ​ໃຊ້​ພື້ນ​ທີ່​ທັງ​ທາງ​ບົກ​ ແລະ ​ນ້ຳ​ຢ່າງ​ວ່ອງໄວ​ ແລະ​ການ​ໃຊ້​ຊັບພະຍາກອນ​ທຳມະຊາດ​ຢ່າງ​ສິ້ນ​ເປືອງ​ ລວມທັງ​ການ​ປ່ຽນ​ແປງ​ຂອງ​ສະພາບ​ພູມ​ອາ​ກາດ​, ມົນລະພີດ​ ແລະ​ສິ່ງ​ມີ​ຊີວິດ​ສາຍ​ພັນ​ຮຸກຮານ​ຕ່າງ​ຖິ່ນ​ກໍ​ເຮັດໃຫ້​ສາຍ​ພັນ​ດັ່ງ​ເດີມສູນພັນອີກ​ດ້ວຍ.​

ຜູ້​ຊ່ຽວ​ຊານ​ໄດ້​ສະເໜີ​ວ່າ​ ເປົ້າ​ໝາຍ​ຕອນ​ນີ້​ໃນ​ການ​ປົກ​ປ້ອງ​ໂລກ,​ ປ້ອງ​ກັນ ຫຼື​ ຟື້ນ​ຟູ​ຄວາມ​ເສຍ​ຫາຍ​ອາດ​ສຳ​ເລັດ​ໄດ້​ດ້ວຍ​ການ​ຈັດ​ລະບົບ​ລະບຽບ​ກັນ​ໃໝ່​ທັງ​ໝົດ​ ຕັ້ງ​ແຕ່​ປັດ​ໄຈ​ດ້ານ​ເຕັກ​ນິກ,​ ເສດຖະກິດ​ ແລະ​ສັງຄົມ​ ລວມທັງ​ທັດສະນະ, ເປົ້າ​ໝາຍ ​ແລະ ​ຄ່າ​ນິຍົມທັງໝົດ.​

Advertisement Replay Ad

ຂໍຂອບໃຈ

ຂໍ້ມູນ : Voice TV , CNET , Global Citizen

ແມ່ຍິງຄົນນີ້ຖືກເລກຫຼາຍກວ່າ 14 ຕື້ ປະຕິເສດທີ່ຈະໃຊ້ຊີວິດຢ່າງຫຼູຫຼາ ແລ້ວມາລ້ຽງໝູໃນຟາມແທນ

ແມ່ຍິງຄົນນີ້ຖືກເລກຫຼາຍກວ່າ 14 ຕື້ ປະຕິເສດທີ່ຈະໃຊ້ຊີວິດຢ່າງຫຼູຫຼາ ແລ້ວມາລ້ຽງໝູໃນຟາມແທນ

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 15 ຕຸລາ 2020

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 15 ຕຸລາ 2020

ລວມສະຖານທີ່ສຳຄັນໃນໃບເງິນກີບ ແຕ່ລະໃບມີຮູບບ່ອນໃດແດ່?

ລວມສະຖານທີ່ສຳຄັນໃນໃບເງິນກີບ ແຕ່ລະໃບມີຮູບບ່ອນໃດແດ່?

ຖ້າບໍ່ນົວຄືຈົບ! Iron Chef ເຖິງຕ້ອງເຊ ເມື່ອຕ້ອງເຈິໂຈດ ເຮັດອາຫານລາວ

ຖ້າບໍ່ນົວຄືຈົບ! Iron Chef ເຖິງຕ້ອງເຊ ເມື່ອຕ້ອງເຈິໂຈດ ເຮັດອາຫານລາວ

ອີກດົນປານໃດຈຶ່ງຈະໄດ້ໃຊ້? ອົງການອະນາໄມໂລກຄາດ ວັກຊີນໂຄວິດ-19 ອາດຜະລິດທັນພ້ອມໃຊ້ໃນປາຍປີນີ້

ອີກດົນປານໃດຈຶ່ງຈະໄດ້ໃຊ້? ອົງການອະນາໄມໂລກຄາດ ວັກຊີນໂຄວິດ-19 ອາດຜະລິດທັນພ້ອມໃຊ້ໃນປາຍປີນີ້

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 12 ຕຸລາ 2020

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 12 ຕຸລາ 2020

ແຈກສູດ "3 ເມນູອາຫານເຈ" ເຮັດງ່າຍໆ ໃຜກໍເຮັດໄດ້ ຕ້ອນຮັບເທດສະການກິນເຈ 2020

ແຈກສູດ "3 ເມນູອາຫານເຈ" ເຮັດງ່າຍໆ ໃຜກໍເຮັດໄດ້ ຕ້ອນຮັບເທດສະການກິນເຈ 2020

ໄດ້ກົ້ມໜ້າແລ້ວບໍ່ຢາກເງີຍ! ພາຮູ້ຈັກNomophobia ໂຣກຂອງຄົນຕິດໂທລະສັບ (ສະມາຄົມກົ້ມໜ້າ)

ໄດ້ກົ້ມໜ້າແລ້ວບໍ່ຢາກເງີຍ! ພາຮູ້ຈັກNomophobia ໂຣກຂອງຄົນຕິດໂທລະສັບ (ສະມາຄົມກົ້ມໜ້າ)

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 8 ຕຸລາ 2020

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 8 ຕຸລາ 2020

ຄະນະສະເພາະກິດຍັງໃຫ້ຮ້ານບັນເທີງ-ຄາຣາໂອເກະສືບຕໍ່ປິດ - ສ່ວນງານບຸນໃຫ້ເຂັ້ມງວດມາດຕະການປ້ອງກັນ

ຄະນະສະເພາະກິດຍັງໃຫ້ຮ້ານບັນເທີງ-ຄາຣາໂອເກະສືບຕໍ່ປິດ - ສ່ວນງານບຸນໃຫ້ເຂັ້ມງວດມາດຕະການປ້ອງກັນ

ອ່ານດວງລາຍວັນປະຈໍາວັນພະຫັດ ທີ 8 ຕຸລາ 2020 ຕາມແຕ່ລະວັນເກີດ

ອ່ານດວງລາຍວັນປະຈໍາວັນພະຫັດ ທີ 8 ຕຸລາ 2020 ຕາມແຕ່ລະວັນເກີດ

ສ້າງອະນາຄົດໄປພ້ອມກັນ! ຄູ່ຮັກແບບຢ່າງ ຊ່ວຍກັນຫາ ທ້ອນເງິນພຽງ 4 ເດືອນໄດ້ 10 ກວ່າລ້ານ

ສ້າງອະນາຄົດໄປພ້ອມກັນ! ຄູ່ຮັກແບບຢ່າງ ຊ່ວຍກັນຫາ ທ້ອນເງິນພຽງ 4 ເດືອນໄດ້ 10 ກວ່າລ້ານ

ຫຼື ວ່າໂລກນີ້ຈະມີເຊື້ອພະຍາດຈາກ "ແມວ" ທີ່ສາມາດຄວບຄຸມຈິດໃຈຂອງເຮົາໃຫ້ຫຼົງຮັກແມວໄດ້?

ຫຼື ວ່າໂລກນີ້ຈະມີເຊື້ອພະຍາດຈາກ "ແມວ" ທີ່ສາມາດຄວບຄຸມຈິດໃຈຂອງເຮົາໃຫ້ຫຼົງຮັກແມວໄດ້?

ຄວາມອ່ອນໄຫວຂອງສັດນ້ຳກັບມົນລະພິດ: ສັດນໍ້າບາງຊະນິດໃຊ້ກວດສອບຄຸນນະພາບນໍ້າໄດ້

ຄວາມອ່ອນໄຫວຂອງສັດນ້ຳກັບມົນລະພິດ: ສັດນໍ້າບາງຊະນິດໃຊ້ກວດສອບຄຸນນະພາບນໍ້າໄດ້

ໃນສັນຍາຊື້ຂາຍ ຖ້າຜູ້ຊື້ຮູ້ວ່າຊັບສິ່ງຂອງທີ່ຊື້ນັ້ນບໍ່ມີຄຸນນະພາບ ຜູ້ຊື້ມີສິດຫຍັງແດ່?

ໃນສັນຍາຊື້ຂາຍ ຖ້າຜູ້ຊື້ຮູ້ວ່າຊັບສິ່ງຂອງທີ່ຊື້ນັ້ນບໍ່ມີຄຸນນະພາບ ຜູ້ຊື້ມີສິດຫຍັງແດ່?

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 5 ຕຸລາ 2020

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 5 ຕຸລາ 2020

ປອມແປງເອກະສານ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ນໍາເອົາໄປໃຊ້ ມີຄວາມຜິດ ຫຼື ບໍ່?

ປອມແປງເອກະສານ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ນໍາເອົາໄປໃຊ້ ມີຄວາມຜິດ ຫຼື ບໍ່?

ສຸດຍອດ ສ້າງລາຍໄດ້ແຕ່ອາຍຸນ້ອຍໆ! ສ່ອງ 2 ອັນດັບຢູທູບເບີ ທີ່ມີຜູ້ຕິດຕາມຫຼາຍສຸດໃນລາວ

ສຸດຍອດ ສ້າງລາຍໄດ້ແຕ່ອາຍຸນ້ອຍໆ! ສ່ອງ 2 ອັນດັບຢູທູບເບີ ທີ່ມີຜູ້ຕິດຕາມຫຼາຍສຸດໃນລາວ

ລອຍກະທົງ ລອຍກະໂທງ ໄຫຼເຮືອໄຟ ໃຊ້ຄຳໃດນໍ?

ລອຍກະທົງ ລອຍກະໂທງ ໄຫຼເຮືອໄຟ ໃຊ້ຄຳໃດນໍ?

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 1 ຕຸລາ 2020

ຖືກ ຫຼື ບໍ່ຕ້ອງກວດເບິ່ງ! ຜົນຫວຍລາວງວດນີ້ 1 ຕຸລາ 2020

ສົ່ງອີເມວຫາໝູ່

ສົ່ງໃຫ້ໝູ່ຫຼາຍຄົນ “,” (ສົ່ງພ້ອມກັນຫຼາຍສຸດ 50 ອີເມວ)

ສົ່ງອີເມວ